Duyuruyu Kapat
Hoş geldiniz Umarız hoş vakit geçirirsiniz. İyi Forumlar...

Dolmen (Menhir) Nedir?

Konu, 'Arkeoloji Bilimi ve Arkeolojik Terimler' kısmında Orion tarafından paylaşıldı.

  1. Orion

    Orion Site Başkanı
    Yetkili Kişi

    Kayıt:
    26 Mart 2016
    Mesajlar:
    786
    Beğenilen Mesajlar:
    119
    Taş Çağı gömütleridir (mezarlarıdır).

    Genel olarak ikisi dikine, biri de bunların üstüne konmuş üç büyük taştan meydana gelmektedir. Dikine olan taşları ikiden fazla olan dolmenlere de bulunmaktadır.

    Gömüt olarak kullanılan bu anıtlar önceleri 2.4 m yükseklikte ve 4 m2’lik bir odacık görünümündeyken sonraları yan yana sıralanmış dolmenlerden oluşan bir kapalı yol durumuna getirildi. Galeri biçiminde olanların uzunluğu 25 m’yi bulur.

    Toprak üstünde ve toprak altında olanları vardır. Fransa’da Massif Central’de ve Bretagne’da, İrlanda’da, Balear Adaları’nda, güney İspanya’da, Ürdün’de çok oranda dolmen bulundu. Taş örgüyle çevrilen bir tümülüs altında kare ya da dikdörtgen biçiminde büyük taşlardan yapılmış olanlarla taşlarla çevrili bir tümülüs içinde taş sandukalar, en çok rastlanılanlarıdır.

    Dolmenlerin bir bölümünün içinde ölü armağanları bulunmuştur. Bu tür mezarların yapılabilmesi için çevrede büyük taş bloklarının bulunması gerekmektedir. Bu taşların bulunmadığı yerlerde ölüler taş mezar odaları yerine toprağa ya da pithos (büyük küp) mezarlara gömülmüşlerdir. Türkiye’de çeşitli bölgelerde dolmenler görülmüşse de en fazala Trakya Bölgesi’nde görülmektedir. Bahis konusu olan Dolmenler,* insan eliyle toplanıp üst üste koyulmuş devasa taş yapılardır. Vakitında bu taş yığınları mezarlık işlevi görüyordu ve bu tür taş mezarlar sık kullanılırdı, fakat tüm mezarlar bu türden buzul kaya (eratik blok) veya kayaçlarla yapılmamıştır.

    Bu kayalar Drenthe, Danimarka ve şimal Almanya'da görülür ve ortalama 150.000 yıl önceki buzul çağlarının birinde bu bölgelere gelmiş olmalıdır. Dolmenlerin içinde ve yakınında meydana getirilen kazılarda insan iskeletine rastlanmamıştır. Kemikler muhtemelen binlerce senenin etkisiyle toprağa karışıp gitmiş, ama mezarda ölüyle birlikte gömülen ve ona öteki dünyada kullanması için verilen gömüt armağanları bulunmuştur. Bu hediyeler arasında, biçimine bakılıp 'huni kupalar' olarak adlandırılan özel kaplar yer alır.

    Bu ve buna benzer buluntuları temel alarak arkeologlar, bu ilk dönem çiftçilerin yaşamlarının iyi mi kötümü olduğunu anlamaya çalıştılar. Bunlar, avcı-toplayıcı yaşamı bırakıp yerleşik yaşama geçen bu bölgedeki ilk insanlardı. Kerpiçten evlerde yaşıyorlar, tahta ve taştan aletler kullanıyor ve yiyecekleri saklamak için de kaplar yapıyorlardı. Şüphesiz mal edinme ve hukuk alanında da anlaşmaları vardı, fakat bu ilk çiftçiler yazıyı bilmedikleri için, anlaşmalarının nasıl olduğu mevzusunda maalesef herhangi bir fikrimiz yok. Yarattıkları, yazılı kaydı olmayan, yazısız bir toplumdu.

    Bu insanların, kimi zaman ağırlığı 20.000 kiloyu bulan bu taşları makine kullanmaksızın yerden nasıl ve ne şekilde kaldırıp hareket ettirmede dair sırlar hala netlik kazanmamıştır. Belki de topraktan bir rampa yapıp küçük yuvarlak kalaslar vasıtasıyla bu büyük taşları yuvarlamışlardır. Taşlar yerleştirilince de, altlarındaki toprak kazılıp gömüt yapılmış olabilir. Drenthe'de elliden çokça Dolmen korunarak günümüze kadar gelmiştir. Ancak Dolmenlerin sayısının bu rakamdan çok daha çok olduğu düşünülüyor, ama örneğin inşaat işlerinde yapı malzemesi olarak kullanıldığı için bu taşların birçoğu kaybolmuştur.


    Bayağı Dolmen

    Ayakta duran iki yada birkaç taşın üstünde, yatık durumdaki büyük bir taştan kaynaklanır. Bu ilkel dolmen, bazen bir tümülüs ile örtülüdür.

    Kubbeli Dolmen

    Bu tip dolmende, harçsız taşlarla örtülmüş ve kilit taşıyla kapanmış bir kubbe görülür. Yunanistan'da "Tolos" denilen bu tür inşaata, Fransa ve İrlanda'da bugün dahi çoban kulübeleri olarak kullanılmaktadır.

    Örtülü Koridor Dolmen

    Son çağ dolmenlerinin hepsi bu türdedir. Bütün anıt, üstü örtülü bir geçitten ibarettir. Bunun bazı kısımları delikli bir taşla ayrılır ve bazılarında rölyeflere rastlanır (Rölyef, kabartma olup, heykel sanatının bir çeşididir. Bir figürün çıkıntıları, derin bir şekilde zemine bağlı olarak çıkarılmışsa "yüksek rölyef", eğer çıkıntılar hafif bir halde belirtilmişse "alçak rölyef" adını alır).

    Sözlük anlamıyla "dolmen" ne demektir?


    1. İkisi dikili, üçüncüsü de bu tarz şeylerin üzerine kapak gibi yatırılmış üç büyük taştan oluşturulmuş taş devri mezarı.

    Dünyadaki Dolmenlerden Örnekler

    [​IMG]
    Ürdün, Johfiyah'de çakmaktaşı bir dolmen


    [​IMG]
    Sicilya, Monte Bubbonia dolmeni


    [​IMG]
    Kafkaslar'da üzerinde ruh deliği olan bir dolmen


    [​IMG]
    İspanya, Salvatierra'dan bir dolmen


    [​IMG]
    İrlanda, Clare bölgesinde Poulnabrone dolmeni


    [​IMG]
    İrlanda, Ardara'da Kilclooney dolmeni


    [​IMG]
    Güney Kore, masa biçimli Gochang dolmeni



    TÜRKİYE'DEKİ DOLMENLERDEN ÖRNEKLER

    [​IMG]
    Edirne'den bir dolmen


    [​IMG]
    Gaziantep - Cepni'den Bir Dolmen



    [​IMG]
    Ballık - Yavuzeli - Gaziantep



    [​IMG]
    Edirne Müzesinde Bir Dolmen
     
    Karatekin Bey bunu beğendi.
  2. Karatekin Bey

    Karatekin Bey ★★★★★
    Platin Üye Üye

    Kayıt:
    4 Nisan 2016
    Mesajlar:
    153
    Beğenilen Mesajlar:
    38
    O en üstteki taşları nasıl koydular merak ediyoum
     
  3. Orion

    Orion Site Başkanı
    Yetkili Kişi

    Kayıt:
    26 Mart 2016
    Mesajlar:
    786
    Beğenilen Mesajlar:
    119
    Boyutlarına göre 50, 60 ton ağırlığa sahipler birçok teori mevcut bu konuda ama en mantıklı akla yatkını şu görünüyor: Kum ile yükseltilip oraya kadar ağaç ve odunlar ile oraya kadar sürüklenerek koyulduğu, daha sonrasında da kumun boşaltıldığı şeklindedir.
     
  4. Karatekin Bey

    Karatekin Bey ★★★★★
    Platin Üye Üye

    Kayıt:
    4 Nisan 2016
    Mesajlar:
    153
    Beğenilen Mesajlar:
    38
    O da bana mantıklı gelmiyor :D Çünkü o taşları dengede tutmak kumu boşalttığın an küt düşme olayı daha fazla. Denge çok iyi ayarlanmış sanki vinç icat edilmiş de üzerine konulmuş gibi görünüyor. Bir de şöyle bir şey var o taşları dengede tutacak ayaklar da çok iyi ayarlanmalı diye düşünürsek baya bir çalışmış olmaları lazım
     
  5. Orion

    Orion Site Başkanı
    Yetkili Kişi

    Kayıt:
    26 Mart 2016
    Mesajlar:
    786
    Beğenilen Mesajlar:
    119
    Asıl olayın farklı bir yönü var, bir şekilde bir emek vererek bu dolmen mezarlar yapılmış, bizler şu an için bu sırrı çözememiş olsak da er geç çözülecektir. Önemli olan nokta günümüzden 4000 yıl önce neden bu kadar emek ve çaba ile koca koca mezarlar yapılmış. O bilinç seviyesine nasıl gelinmiş. Şüphesiz yine bir sürü teori var ama gerçek muamma.
     
    Karatekin Bey bunu beğendi.
Yüklüyor...
Benzer Konular - Dolmen (Menhir) Nedir
  1. Orion
    Cevaplar:
    0
    Okunma:
    760

Sayfayı Paylaş